ที่ดิน ส.ป.ก. กู้เงินได้ไหม? เช็กข้อกฎหมายก่อนทำสัญญา

ที่ดิน ส.ป.ก. กู้เงินได้ไหม

ที่ดิน ส.ป.ก. 4-01 กู้เงิน จำนำ หรือจดจำนองได้ไหม? เจาะลึกข้อกฎหมายที่เกษตรกรต้องรู้

เกษตรกรจำนวนมากได้รับจัดสรรที่ดินจากสำนักงานการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม หรือที่เรียกติดปากว่า "ที่ดิน ส.ป.ก. 4-01" เพื่อใช้เป็นที่ดินทำกิน เมื่อต้องการเงินทุนหมุนเวียนจัดซื้อปุ๋ย เมล็ดพันธุ์ หรือซ่อมแซมเครื่องจักรการเกษตร มักมีข้อสงสัยว่า เอกสารสิทธิ์ ส.ป.ก. สามารถนำมาเป็นหลักประกันขอกู้เงินด่วนหรือทำสัญญาจำนองได้หรือไม่ และหากนำไปค้ำประกันนอกระบบจะมีความเสี่ยงทางกฎหมายอย่างไร

สถานะทางกฎหมายของที่ดิน ส.ป.ก. 4-01

เอกสารนี้ออกตามพระราชบัญญัติการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม พ.ศ. 2518 และมีข้อจำกัดต่างจากโฉนดที่ดินทั่วไป

ไม่ใช่กรรมสิทธิ์เต็ม

สิทธิเข้าทำประโยชน์ในที่ดิน

ส.ป.ก. 4-01 เป็นหนังสืออนุญาตให้เข้าทำประโยชน์ในเขตปฏิรูปที่ดิน เกษตรกรมีสิทธิใช้ที่ดินเพื่อเกษตรกรรมตามเงื่อนไขของกฎหมาย แต่ไม่ได้เป็นเจ้าของที่ดินเหมือนผู้ถือโฉนด (น.ส.4)

โอนได้จำกัด

ซื้อขายหรือโอนเปลี่ยนมือเองไม่ได้

ตามมาตรา 39 แห่ง พ.ร.บ. การปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม การโอนสิทธิทำได้เฉพาะกรณีที่กฎหมายกำหนด เช่น ตกทอดแก่ทายาทตามเงื่อนไขของ ส.ป.ก. จึงนำไปขาย หรือจดจำนองแบบที่ดินโฉนดทั่วไปไม่ได้

นำ ส.ป.ก. 4-01 ไปขอกู้เงินได้หรือไม่?

คำตอบสั้น ๆ คือ ขึ้นอยู่กับว่ากู้กับใคร ธนาคารและบริษัทสินเชื่อส่วนใหญ่ไม่รับ แต่มีช่องทางเฉพาะของเกษตรกร

กู้ในระบบได้ ผ่านสถาบันที่เกี่ยวข้องกับเกษตรกร

เกษตรกรผู้ถือ ส.ป.ก. 4-01 สามารถใช้เอกสารเป็นหลักประกันสินเชื่อกับ ธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตร (ธ.ก.ส.) ได้ ตามระเบียบของ ส.ป.ก. และ ธ.ก.ส. ซึ่งไม่ใช่การจดทะเบียนจำนองที่สำนักงานที่ดินแบบโฉนดทั่วไป และมีเงื่อนไขการอนุมัติเฉพาะ

ความเสี่ยงเมื่อนำไปค้ำเงินกู้นอกระบบ

การส่งมอบ ส.ป.ก. 4-01 ให้เจ้าหนี้เอกชน หรือให้ผู้อื่นเข้าทำกินแทน อาจขัดเงื่อนไขการทำประโยชน์ด้วยตนเอง ซึ่ง ส.ป.ก. มีอำนาจตรวจสอบและอาจเพิกถอนสิทธิตามขั้นตอนของกฎหมาย นอกจากนี้ สัญญาลักษณะนี้มักไม่มีผลคุ้มครองเกษตรกรตามกฎหมาย

ทางเลือกที่ทำได้จริงสำหรับเกษตรกรที่ถือ ส.ป.ก. 4-01

ควรสอบถามเงื่อนไขล่าสุดกับหน่วยงานโดยตรงก่อนตัดสินใจ

  • สินเชื่อ ธ.ก.ส. ใช้ ส.ป.ก. 4-01 เป็นหลักประกันได้ตามหลักเกณฑ์ของธนาคาร วงเงินจะประเมินจากมูลค่าที่ดินและความสามารถในการชำระหนี้ ต้องสอบถามสาขาที่ใกล้ที่สุด
  • กองทุนปฏิรูปที่ดินของ ส.ป.ก. เป็นแหล่งเงินกู้สำหรับเกษตรกรในเขตปฏิรูปที่ดิน สอบถามได้ที่สำนักงานปฏิรูปที่ดินจังหวัด
  • สหกรณ์การเกษตรและกลุ่มเกษตรกร หากเป็นสมาชิก อาจกู้ได้ตามระเบียบของสหกรณ์
  • สินเชื่อแบบไม่ใช้หลักประกัน เหมาะกับวงเงินไม่สูง แต่ดอกเบี้ยสูงกว่า ควรเลือกผู้ให้บริการที่ได้รับอนุญาตตามกฎหมายเท่านั้น

เอกสารสิทธิ์อื่นที่ใช้จดจำนองกับสถาบันการเงินทั่วไปได้

สำหรับผู้ที่มีที่ดินประเภทอื่น เอกสารสิทธิ์ที่นำไปจดทะเบียนจำนองที่สำนักงานที่ดินได้ ได้แก่

ตราครุฑแดง
ตราครุฑเขียว

ข้อมูลอัปเดตล่าสุด: 9 ตุลาคม 2569

หมายเหตุ: บทความนี้เป็นข้อมูลทั่วไป ไม่ใช่คำปรึกษาทางกฎหมาย ปัจจุบันมีนโยบายเปลี่ยน ส.ป.ก. 4-01 เป็นโฉนดเพื่อเกษตรกรรม ซึ่งอาจเปลี่ยนเงื่อนไขการกู้และการโอนในอนาคต ควรตรวจสอบกับ ส.ป.ก. และ ธ.ก.ส. ก่อนทำธุรกรรม

แหล่งอ้างอิง: พ.ร.บ. การปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม พ.ศ. 2518 มาตรา 39 · สำนักงานการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม (ส.ป.ก.) · ธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตร (ธ.ก.ส.)

สปก กู้เงินได้ไหม

เพื่อนแท้ เงินด่วน ส่งเสริมการเข้าถึงสินเชื่อในระบบอย่างถูกต้อง

ให้บริการสินเชื่อที่ดินที่ถูกต้องตามกฎหมาย โปร่งใส ตรวจสอบได้ หากท่านหรือสมาชิกในครอบครัวมีเอกสารสิทธิ์ น.ส.4 หรือ น.ส.3ก สามารถนำมาปรึกษาประเมินวงเงินเพื่อนำทุนไปต่อยอดการเกษตรได้อย่างมั่นใจ พร้อมทีมงานลงพื้นที่ดูแลถึงที่

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับสถานะที่ดิน ส.ป.ก. 4-01 และการขอกู้เงิน (FAQ)

1. ที่ดิน ส.ป.ก. 4-01 สามารถนำไปจำนำหรือจดจำนองกับสถาบันการเงินได้ไหม?

ไม่สามารถทำได้ตามกฎหมายครับ ตาม พ.ร.บ.การปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม พ.ศ. 2518 เอกสาร ส.ป.ก. 4-01 ให้เพียงสิทธิในการอยู่อาศัยและทำกินเพื่อเกษตรกรรมเท่านั้น ไม่ใช่กรรมสิทธิ์ขาด จึงมีข้อห้ามทางกฎหมายไม่ให้ซื้อ ขาย จำนำ จำนอง หรือโอนสิทธิแก่บุคคลอื่น ทำให้สถาบันการเงินและบริษัทสินเชื่อเอกชนในระบบไม่สามารถรับเป็นหลักประกันจดจำนองได้

2. ถ้ามีผู้ให้บริการอ้างว่ารับจำนำเอกสาร ส.ป.ก. 4-01 ปลอดภัยหรือไม่?

มีความเสี่ยงสูงมากครับ เนื่องจากไม่สามารถจดทะเบียนต่อเจ้าพนักงานที่ดินได้ การรับจำนำลักษณะนี้มักเป็นสัญญานอกระบบหรือสัญญาเงินกู้ส่วนบุคคลธรรมดา และหากเกิดการผิดนัดชำระจนเจ้าหนี้นอกระบบเข้ายึดครองพื้นที่ เกษตรกรอาจมีความผิดฐานละเมิดเงื่อนไขจนถูกสำนักงาน ส.ป.ก. เพิกถอนสิทธิและยึดคืนพื้นที่ทำกินทันที

3. เอกสารสิทธิ์ที่ดินประเภทใดที่สามารถนำมาขอสินเชื่อจดจำนองได้อย่างถูกกฎหมาย?

เอกสารสิทธิ์ที่สามารถนำมาเป็นหลักประกันเงินกู้ในระบบได้ ได้แก่ โฉนดที่ดิน (น.ส.4 / ตราครุฑแดง) ซึ่งแสดงกรรมสิทธิ์สมบูรณ์ และ หนังสือรับรองการทำประโยชน์ (น.ส.3ก / ตราครุฑเขียว) ที่มีระวางภาพถ่ายทางอากาศชัดเจน ทั้งสองประเภทนี้สามารถนำมาประเมินวงเงินและจดจำนอง ณ สำนักงานที่ดินได้อย่างถูกต้อง

4. หากต้องการเงินทุนเพื่อการเกษตร สามารถนำโฉนดที่ดินของตนเองหรือครอบครัวมาปรึกษาได้ไหม?

สามารถนำมาปรึกษาได้ทันทีครับ หากมีเอกสารสิทธิ์ น.ส.4 หรือ น.ส.3ก ทาง เพื่อนแท้ เงินด่วน มีทีมงานพร้อมลงพื้นที่ประเมินแปลงที่ดินจริงและให้คำปรึกษาเรื่องวงเงินฟรีถึงที่ ดำเนินการโปร่งใส อัตราดอกเบี้ยลดต้นลดดอกตามเกณฑ์กฎหมาย โดยไม่มีนโยบายเรียกเก็บค่าใช้จ่ายล่วงหน้าใดๆ ทั้งสิ้น

* การใช้ประโยชน์และข้อกำหนดเกี่ยวกับที่ดิน ส.ป.ก. เป็นไปตามพระราชบัญญัติการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม พ.ศ. 2518 และหลักเกณฑ์ของหน่วยงานภาครัฐ (กู้เท่าที่จำเป็นและชำระคืนไหว)